Interuniversitaire Dag Jeugdrecht
Description
Op 3 juni 2026 vormt het Gentse Tinnepot het decor voor de Interuniversitaire Dag Jeugdrecht, een verdiepend en veelzijdig programma rond actuele uitdagingen in het jeugddelinquentierecht en de integrale jeugdhulp.
Tijdens de voormiddag staan fundamentele vragen centraal over de plek van geslotenheid als reactie op jeugddelinquentie, het recht op een ontwikkelingsgericht leefklimaat binnen gemeenschapsinstellingen, het forensisch aanbod voor jongeren in gesloten context en de opkomst van elektronische monitoring als (alternatief of aanvullend) instrument. Doorheen de panels wordt steeds expliciet aandacht besteed aan criteria, samenwerking tussen sectoren en – cruciaal – de beleving en positie van kinderen en jongeren zelf.
Het absolute unieke zwaartepunt van de dag ligt echter bij het muziektheater Dossier O.2 van Kailey Schockaert: een krachtige, autobiografische voorstelling die de thema’s van jeugdhulp, plaatsing, kwetsbaarheid en veerkracht invoelbaar maakt en zo het juridische debat verdiept en verrijkt. Deze artistieke getuigenis vormt het hart van de studiedag en is meteen de aanzet voor een namiddagsessie waarin de ervaringen van jongeren, hun omgeving en hun rechtspositie centraal staan. Een studiedag die niet alleen analyseert en beargumenteert, maar ook raakt en inspireert.
Programme
- 09.00 - 09.15 uur
Onthaal / verwelkoming - 09.15 - 09.30 uur
Welkomstwoord
DEEL 1: Uitdagingen binnen het jeugddelinquentierecht
- 09.30 - 10.15 uur
Panel 1 – De plek van geslotenheid als reactie op jeugddelinquentie
Met het Vlaamse jeugddelinquentiedecreet heeft de decreetgever opnieuw het belang bevestigd dat de reactie op jeugddelinquentie maximaal afgestemd kan worden op de betrokken jongeren. Die visie wordt vertaald in een brede waaier aan reactiemogelijkheden, waarbij geslotenheid slechts één van vele opties is.
Hoewel Vlaanderen in vergelijking met andere landen een grote capaciteit aan gesloten plekken heeft, staat die capaciteit al jaren onder druk.
In het eerste panel gaan we samen met de panelleden op zoek naar de plek die geslotenheid als reactie op jeugddelinquentie moet hebben; de criteria aan de hand waarvan bepaald kan worden of geslotenheid opportuun is; de capaciteitsdruk waarmee de gemeenschapsinstellingen geconfronteerd worden; de gedeelde verantwoordelijkheid en de samenwerkingsverbanden met o.a. geestelijke gezondheidszorg en daaraan gelinkt de positie van de high care high risk faciliteit voor jongeren met complexe noden.
Moderator: Prof. dr. Sofie De Bus
Panel: Jeroen Putteman (Jeugdrechter Brussel), Jasmien Foré (Jeugdadvocaat Brussel), Steven Belet (Afdelingshoofd Gemeenschapsinstellingen) (tbc), Eline Craenhals (Onderzoeker)
- 10.15 - 11.00 uur
Panel 2 – Het leefklimaat en het forensisch aanbod tijdens een verblijf in geslotenheid
Het nieuwe decreet rechtspositie van minderjarigen introduceert het recht op een ontwikkelingsgericht leefklimaat, ook voor jongeren die in geslotenheid verblijven. Voor jongeren die omwille van het (vermeend) plegen van een jeugddelict in geslotenheid verblijven, is een forensisch aanbod daar onlosmakelijk mee verbonden.
In het tweede panel bespreken we samen met de panelleden de uitdagingen rond het dagelijks leven in een gemeenschapsinstelling; de gedeelde verantwoordelijkheid en de samenwerkingsverbanden om het forensisch aanbod concreet vorm te geven; de beleving van kinderen en jongeren
Moderator: Prof. dr. Wendy De Bondt
Panel: Sarah Van Gelder (Campus Directeur De Zande, Ruiselede) (tbc), Daniel Neves Ramos (kinder- en jeugdpsychiater) (tbc), Eef Goedseels (Agentschap) (tbc), Leen Ackaert (Commissie van Toezicht op de Jeugdinstellingen) (tbc)
- 11.00 - 11.30 uur
Koffiepauze
- 11.30 - 12.15 uur
Panel 3 – De positie van elektronische monitoring als alternatief voor geslotenheid
De komst van het Vlaamse jeugddelinquentiedecreet heeft een nieuwe reactiemogelijkheid op de kaart gezet. Elektronische monitoring voor jongeren is mogelijk zowel als voorlopige reactie, als na de procedure ten gronde. Na een proefproject in Antwerpen, wordt een uitrol naar andere regio’s voorbereid.
In het derde panel gaan we op zoek naar de plek van elektronische monitoring als alternatief voor geslotenheid; de criteria aan de hand waarvan beoordeeld kan worden of EM opportuun is; de eerste ervaringen met de uitvoering van deze reactiemogelijkheid; de mate waarin het opportuun is EM te combineren met geslotenheid; de beleving van kinderen en jongeren;
Moderatoren: Els Dumortier & Stefaan Pleysier
Panel: Alexander Havermans (coördinator EM Antwerpen, Afdeling VCET), Kyana De Boeck (onderzoeker) (tbc). Nog te bevestigen: jeugdrechter
- 12.15 - 13.15 uur
Lunch
DEEL 2: De uitdagingen van de integrale jeugdhulp
- 13.30 - 15.00 uur
DOSSIER O.2 (Muziektheater door Kailey Schockaert)
Dossier O is een autobiografische muziektheatervoorstelling waarin Kailey haar ervaringen in de jeugdhulp brengt.
Kailey vertelt en zingt heel open, kwetsbaar en tegelijkertijd heel krachtig over haar traject. Het is een getuigenis die heel inspirerend kan zijn voor andere jonge mensen die het in een bepaalde periode in hun leven moeilijk hebben.
Zware thema's worden niet vermeden, maar worden met de nodige humor en schoonheid naar de achtergrond verdreven. Haar boodschap moet bovenal een verhaal van hoop zijn, van hoe pijnlijke en destructieve energie kan transformeren in pure power.
- 15.00 - 16.30 uur
Sessie 4 – De positie van kinderen en jongeren
Tijdens deze sessie verder ingegaan op de positie van kinderen en jongeren die zich geconfronteerd zien met de thema’s die in de theatervoorstelling aan bod kwamen.
We zoomen achtereenvolgens dieper in op de positie van kinderen met een ouder in de gevangenis, de rol van ouders of anderen die naast de jongeren kunnen staan en hoe kinderen en jongeren een plaatsing door de jeugdrechter ervaren.
Moderator: Shana Vanderveken
Sprekers: Rianne Brinksma (vzw Cachet), Lies’l Goossens (doctoraatsonderzoeker UHasselt), Kailey Schockaert (ervaringsdeskundige), Shana Vanderveken (jeugdadvocaat en doctoraatsonderzoeker UGent)
- 16.30 - 17.00 uur
Slotwoord door Caroline Vrijens (tbc)
- 19.00 - 20.30 uur
Voorstelling Dossier O.2
Remarks
Kmo-portefeuille
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: financiële geletterdheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren waarvoor je inschrijft bij de academie gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194. Het minimumbedrag voor een aanvraag via KMO-portefeuille bedraagt €100.
Erkenningen en accreditaties
- Voor deze cyclus werden erkenningen/tussenkomst aangevraagd bij de Orde van Vlaamse Balies (OVB) en het Instituut voor Gerechtelijke Orde (IGO).
- FOD Justitie: de magistraten, de magistraten in opleiding en de personeelsleden van de rechterlijke orde kunnen zich kosteloos inschrijven voor bovenvermelde vorming.
Gelieve bij inschrijving te kiezen voor "uitzonderingsprijs" en aan te duiden dat u inschrijft via het IGO, opdat wij de factuur voor uw deelname correct kunnen opmaken.- Let op: Voor hen die zich inschrijven doch niet effectief aanwezig zijn, neemt het Instituut voor gerechtelijke opleiding (IGO) de eventuele kosten niet ten laste. Vervanging door een collega is evenwel toegestaan, die dan met vermelding van naam en functie tekent naast de naam van de vervangen collega.
- Let op: Gezien het beperkte budget waarover het IGO beschikt, is het vooralsnog niet mogelijk om de inschrijvingskosten voor externe opleidingen ten laste te nemen voor wat betreft de plaatsvervangende magistraten, de raadsheren en de rechters in sociale zaken en de rechters in ondernemingszaken.
