Omgevingsrecht (2026)
Beschrijving
Vernieuwend, verdiepend en relevant
Gandaius Academy biedt jaarlijks in samenwerking met de Vlaamse Vereniging voor Omgevingsrecht (VVOR) de lessenreeks 'Omgevingsrecht' aan. Op een interactieve manier worden de deelnemers wegwijs gemaakt in het omgevingsrecht en omgevingsbeleid. Zowel theorie, praktijk, recht en techniek komen van A tot Z aan bod.
Jaarprogramma 'Omgevingsrecht' van 2026
Met trots presenteren we het nieuwe jaarprogramma van 2026! Na het succes van voorgaande edities bouwen we verder op actuele ontwikkelingen in wetgeving, rechtspraak en bredere maatschappelijke tendensen. Dit programma biedt een unieke kans om kennis en inzicht te verdiepen in de meest prangende thema’s binnen het omgevingsrecht.
Het omgevingsrecht valt niet meer weg te denken uit de huidige rechtspraktijk. Deze jaaropleiding is een must voor elke jurist!
- prof. dr. Hendrik Schoukens
Het jaarprogramma 2026 brengt toonaangevende experts samen om complexe vraagstukken te verhelderen en praktische inzichten te bieden, in 6 modules:
- Landbouw en natuur: (eindelijk) voorbij het conflictmodel?
- De Blue Deal getoetst: hoe Vlaanderen zichzelf (niet/wel) drooglegt?
- Energietransitie : het recht als vertragende of versnellende factor?
- De bouwshift in de praktijk: eindelijk een nieuw BRV, in woord en daad?
- Quo vadis permanente omgevingsvergunning: balanceren tussen rechtszekerheid en milieubescherming?
- Op naar een nieuw Bodemdecreet in Vlaanderen: wat niet weg is, is gezien?
Elke module is zorgvuldig samengesteld om theorie en praktijk te verbinden en deelnemers klaar te stomen voor de uitdagingen van vandaag en morgen.
Programma
Landbouw en natuur: (eindelijk) voorbij het conflictmodel?
Alles komt terug. De voorbije jaren lijkt de tegenstelling tussen landbouw en natuur opnieuw helemaal terug van weggeweest. De naweeën van de stikstofcrisis zijn daar allicht niet vreemd aan, terwijl het Mercosur-handelsakkoord opnieuw heel wat landbouwprotesten heeft uitgelokt. De milieu-impact van intensieve landbouw vormt het onderwerp van een hoogoplopend maatschappelijk debat. Op deze studiedag bekijken we de hete hangijzers, van stikstof tot patrijs over drainage tot pesticiden. Daarnaast gaan we na welke nieuwe instrumenten het conflictmodel kunnen ontmijnen, waaronder de nieuwe pachtwetgeving en het instrument ‘tijdelijke natuur’.
De Blue Deal getoetst: hoe Vlaanderen zichzelf (niet/wel) drooglegt?
Ooit was Vlaanderen een regio gekenmerkt door drasland, veen en moerassen. De voorbije eeuwen werd Vlaanderen systematisch drooggelegd. Na de zoveelste droogteperiode werd in volle Covid-tijd de Blue Deal gelanceerd: die zou Vlaanderen beter wapenen tegen de klimaatverandering. Maar waar staan we juist? Tijdens deze studiedag lijnen we de kansen en obstakels op. Nieuwe inzichten inzake de drainerende werking van grachten en de rechtspraak omtrent drainages worden gedeeld, terwijl ook de recente inzichten uit de inspirerende projectwerking rond veen- en draslandherstel in de vallei Kleine Nete en de Westerschelde worden gedeeld.
Energietransitie : het recht als vertragende of versnellende factor?
In oktober 2025 diende België eindelijk het vernieuwde Nationaal Energie- en Klimaatplan (NEKP) in. De doelen zijn ambitieus, maar de uitkomst is onzeker. Tijdens deze studiedag bespreken we de juridische kansen en obstakels voor die weg naar een koolstofvrij energiesysteem. We kijken naar de nieuwste rechtspraak, windenergie op zee, stroomnetproblemen, vergunningsproblemen van nieuwe energieprojecten en de toekomst van kernenergie.
De bouwshift in de praktijk: eindelijk een nieuw BRV, in woord en daad?
Op 14 juli 2025 keurde de Vlaamse Regering de conceptnota van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen (BRV) eindelijk goed. Daarmee wordt de procedure voor de goedkeuring van het BRV, na ettelijke jaren stilstand, officieel hervat. In 2024 zag ook het naar Vlaamse normen redelijk revolutionaire beginsel van de planologische compensatieplicht het daglicht. Ondertussen liggen ook de eerste ervaringen met het Decreet Complexe Projecten en het Decreet Woonreservegebieden voort, terwijl voor de afbakening van de overstromingsgebieden (WORG) de vernieuwde planschaderegels worden gebruikt. Nu het ruimtebeslag de laatste jaren opnieuw lijkt toe te nemen, rijst de vraag of de nieuwe instrumenten ook resultaat opleveren in de praktijk.
Quo vadis permanente omgevingsvergunning: balanceren tussen rechtszekerheid en milieubescherming?
De laatste maanden van 2025 beloofden niet minder dan een revolutie in het Vlaamse vergunningenbeleid. De Expertencommissie Vergunningen bracht zijn langverwachte advies over een robuuster, efficiënter en robuuster vergunningsbeleid. De Vlaamse Regering wil begin 2026 deze inzichten in een decreet gieten, terwijl en cours de route ook het nieuwe MER-decreet in werking trad. Leiden al deze ontwikkelingen effectief tot betere vergunningen en meer duurzaamheid, of naar meer rechtszaken, meer protest en een slechtere milieukwaliteit. En, vooral, wat zegt dat allemaal over de toekomst van onze permanente omgevingsvergunning als hefboom voor een duurzamer Vlaanderen?
Op naar een nieuw Bodemdecreet in Vlaanderen: wat niet weg is, is gezien?
In de loop van 2025 besloot het Vlaamse Gewest tot een bijsturing en herevaluatie van het 30 jaar oude Bodemdecreet. Deze operatie gaat gepaard met de verplichting om in 2026-2027 voor bodem een hele reeks Europese richtlijnen te implementeren: van richtlijn industriële emissies over bodemmonitoringsrichtlijn tot de herziene Kaderrichtlijn Water, Grondwaterrichtlijn en Richtlijn Prioritaire Stoffen. Zal het aangekondigde Vlaamse credo van ‘haalbaarheid en betaalbaarheid’ het halen op het Europese en grondwettelijke achteruitgangsverbod? De feitelijke en juridische uitdagingen op het vlak van bodemverontreiniging en -sanering zijn alvast bijzonder groot.
Opmerkingen
- Duur lesdag: 09.00 - 17.00 uur
- De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (Thema: Innovatie). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194.
Erkenningen
- Voor deze studiedag worden erkenningen/tussenkomst aangevraagd bij het Instituut voor Gerechtelijke Opleiding (IGO), de Orde van Vlaamse Balies (OVB) en voor de permanente bijscholing milieucoördinatoren, notarissen en kandidaat-notarissen, landmeter-experten, vastgoedmakelaars.
- FOD Justitie: de magistraten, de magistraten in opleiding en de personeelsleden van de rechterlijke orde kunnen zich kosteloos inschrijven voor bovenvermelde vorming.
Gelieve bij inschrijving te kiezen voor "uitzonderingsprijs" en aan te duiden dat u inschrijft via het IGO, opdat wij de factuur voor uw deelname correct kunnen opmaken.- Let op: Voor hen die zich inschrijven doch niet effectief aanwezig zijn, neemt het Instituut voor gerechtelijke opleiding (IGO) de eventuele kosten niet ten laste. Vervanging door een collega is evenwel toegestaan, die dan met vermelding van naam en functie tekent naast de naam van de vervangen collega.
- Let op: Gezien het beperkte budget waarover het IGO beschikt, is het vooralsnog niet mogelijk om de inschrijvingskosten voor externe opleidingen ten laste te nemen voor wat betreft de plaatsvervangende magistraten, de raadsheren en de rechters in sociale zaken en de rechters in ondernemingszaken.
Doelpubliek
Iedereen met interesse in de ordening en bescherming van de menselijke leefomgeving, ambtenaren (onder meer gemeentelijke milieu- en stedenbouwambtenaren), milieucoördinatoren, ruimtelijke planners, milieuconsultants, architecten, bouwpromotoren, overheids- en bedrijfsjuristen, advocaten en studenten.
Partners
Schrijf je hier in voor lessen uit deze cursus
Lessenreeks 'Omgevingsrecht' 2026: lesdag 1 t.e.m. 6
Het jaarprogramma 2026 brengt toonaangevende experts samen om complexe vraagstukken te verhelderen en praktische inzichten te bieden, in 6 modules:
- Landbouw en natuur: (eindelijk) voorbij het conflictmodel?
- De Blue Deal getoetst: hoe Vlaanderen zichzelf (niet/wel) drooglegt?
- Energietransitie : het recht als vertragende of versnellende factor?
- De bouwshift in de praktijk: eindelijk een nieuw BRV, in woord en daad?
- Quo vadis permanente omgevingsvergunning: balanceren tussen rechtszekerheid en milieubescherming?
- Op naar een nieuw Bodemdecreet in Vlaanderen: wat niet weg is, is gezien?
Ga door de brochure van de lessenreeks 'Omgevingsrecht'
Inschrijvingsprijs
- Basisprijs: €275 (volledige lessenreeks: €1295)
- Kortingsprijs VVOR-leden en openbare besturen: €225 (volledige lessenreeks: €1.150)
Wenst u aanspraak te maken op de kortingsprijs? Selecteer dan de bijbehorende uitzonderingscategorie in uw winkelmandje tijdens het bestelproces.
Goed om te weten
- De les kan zowel live on campus als achteraf via video-opname worden gevolgd.
- Inschrijving is incl. twee koffiepauzes en een broodjeslunch.
Online deelname = het bekijken van de opname achteraf.
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).
Inschrijven
Omgevingsrecht 2026: lesdag 1
Landbouw en natuur: (eindelijk) voorbij het conflictmodel?
Alles komt terug. De voorbije jaren lijkt de tegenstelling tussen landbouw en natuur opnieuw helemaal terug van weggeweest. De naweeën van de stikstofcrisis zijn daar allicht niet vreemd aan, terwijl het Mercosur-handelsakkoord opnieuw heel wat landbouwprotesten heeft uitgelokt. De milieu-impact van intensieve landbouw vormt het onderwerp van een hoogoplopend maatschappelijk debat. Op deze studiedag bekijken we de hete hangijzers, van stikstof tot patrijs over drainage tot pesticiden. Daarnaast gaan we na welke nieuwe instrumenten het conflictmodel kunnen ontmijnen, waaronder de nieuwe pachtwetgeving en het instrument ‘tijdelijke natuur’.
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).
Inschrijven
Omgevingsrecht 2026: lesdag 2
De Blue Deal getoetst: hoe Vlaanderen zichzelf (niet/wel) drooglegt?
Ooit was Vlaanderen een regio gekenmerkt door drasland, veen en moerassen. De voorbije eeuwen werd Vlaanderen systematisch drooggelegd. Na de zoveelste droogteperiode werd in volle Covid-tijd de Blue Deal gelanceerd: die zou Vlaanderen beter wapenen tegen de klimaatverandering. Maar waar staan we juist? Tijdens deze studiedag lijnen we de kansen en obstakels op. Nieuwe inzichten inzake de drainerende werking van grachten en de rechtspraak omtrent drainages worden gedeeld, terwijl ook de recente inzichten uit de inspirerende projectwerking rond veen- en draslandherstel in de vallei Kleine Nete en de Westerschelde worden gedeeld.
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).
Inschrijven
Omgevingsrecht 2026: lesdag 3
Energietransitie : het recht als vertragende of versnellende factor?
In oktober 2025 diende België eindelijk het vernieuwde Nationaal Energie- en Klimaatplan (NEKP) in. De doelen zijn ambitieus, maar de uitkomst is onzeker. Tijdens deze studiedag bespreken we de juridische kansen en obstakels voor die weg naar een koolstofvrij energiesysteem. We kijken naar de nieuwste rechtspraak, windenergie op zee, stroomnetproblemen, vergunningsproblemen van nieuwe energieprojecten en de toekomst van kernenergie.
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).
Inschrijven
Omgevingsrecht 2026: lesdag 4
De bouwshift in de praktijk: eindelijk een nieuw BRV, in woord en daad?
Op 14 juli 2025 keurde de Vlaamse Regering de conceptnota van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen (BRV) eindelijk goed. Daarmee wordt de procedure voor de goedkeuring van het BRV, na ettelijke jaren stilstand, officieel hervat. In 2024 zag ook het naar Vlaamse normen redelijk revolutionaire beginsel van de planologische compensatieplicht het daglicht. Ondertussen liggen ook de eerste ervaringen met het Decreet Complexe Projecten en het Decreet Woonreservegebieden voort, terwijl voor de afbakening van de overstromingsgebieden (WORG) de vernieuwde planschaderegels worden gebruikt. Nu het ruimtebeslag de laatste jaren opnieuw lijkt toe te nemen, rijst de vraag of de nieuwe instrumenten ook resultaat opleveren in de praktijk.
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).
Inschrijven
Omgevingsrecht 2026: lesdag 5
Quo vadis permanente omgevingsvergunning: balanceren tussen rechtszekerheid en milieubescherming?
De laatste maanden van 2025 beloofden niet minder dan een revolutie in het Vlaamse vergunningenbeleid. De Expertencommissie Vergunningen bracht zijn langverwachte advies over een robuuster, efficiënter en robuuster vergunningsbeleid. De Vlaamse Regering wil begin 2026 deze inzichten in een decreet gieten, terwijl en cours de route ook het nieuwe MER-decreet in werking trad. Leiden al deze ontwikkelingen effectief tot betere vergunningen en meer duurzaamheid, of naar meer rechtszaken, meer protest en een slechtere milieukwaliteit. En, vooral, wat zegt dat allemaal over de toekomst van onze permanente omgevingsvergunning als hefboom voor een duurzamer Vlaanderen?
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).
Inschrijven
Omgevingsrecht 2026: lesdag 6
Op naar een nieuw Bodemdecreet in Vlaanderen: wat niet weg is, is gezien?
In de loop van 2025 besloot het Vlaamse Gewest tot een bijsturing en herevaluatie van het 30 jaar oude Bodemdecreet. Deze operatie gaat gepaard met de verplichting om in 2026-2027 voor bodem een hele reeks Europese richtlijnen te implementeren: van richtlijn industriële emissies over bodemmonitoringsrichtlijn tot de herziene Kaderrichtlijn Water, Grondwaterrichtlijn en Richtlijn Prioritaire Stoffen. Zal het aangekondigde Vlaamse credo van ‘haalbaarheid en betaalbaarheid’ het halen op het Europese en grondwettelijke achteruitgangsverbod? De feitelijke en juridische uitdagingen op het vlak van bodemverontreiniging en -sanering zijn alvast bijzonder groot.
De KMO-portefeuille kan voor de betaling van het inschrijvingsgeld worden aangewend (thema: Duurzaamheid). Voor initiatieven in het kader van levenslang leren, waarvoor je inschrijft bij de academie, gebruik je het UGent-erkenningsnummer DV.O103194 (Thema: Duurzaamheid).